Notaris en nalatenschapsplanner gebruiken modelregelingen voor een zogenaamde ”executeur-afwikkelingsbewindvoerder’ of ‘driesterrenexecuteur’. Anders dan vaak gesuggereerd, steunen niet alle constructies op geldend recht. Bepalingen die opdracht geven de nalatenschap (erfenis) zelfstandig te verdelen, kunnen bij overlijden om verschillende redenen nietig blijken te zijn.
Je leest vaak dat bij testament iemand kan worden benoemd die na overlijden de nalatenschap zelfstandig mag afwikkelen en verdelen: de executeur-afwikkelingsbewindvoerder of driesterren executeur. De wet erfrecht geeft een bewindvoerder bijzondere bevoegdheden om zorg te dragen voor de verdeling, maar zelfstandig verdelen hoort daar niet bij. Hoe zit het?
Groot herhaalexamen voor een ieder die werkzaam is in de erfrechtpraktijk Wij dagen notarieel en erfrecht Nederland uit: wie van de mensen die regelmatig het begrip driesterrenexecuteur gebruiken, of afwikkelingsbewind, of zelfstandige verdeelbevoegdheid, of het woordje …
Degelijke uitleg over de begrippen ‘uiterste wilsbeschikking’ en ‘uiterste wil’ in het Nederlands erfrecht. Nodig om te kunnen beoordelen of bepalingen in een testament rechtsgeldig zijn of nietig. Met wetteksten, literatuur en parlementaire geschiedenis.
De notaris heeft in Nederland als publiek ambt een rechtsbeschermende functie. Het notariaat speelt een belangrijke rol bij het voorkomen van misbruik van juridische onkunde dan wel feitelijk overwicht van aan het rechtsverkeer deelnemende partijen. Aldus de Hoge Raad in 1989. Door gebruik van notariële constructies begeeft de notaris zich regelmatig in een ‘grijze zone’.
De Nederlandse wet erfrecht kent geen regeling voor samenwoners, ook niet als er een samenlevingscontract is. Bij overlijden gaat de erfenis daarom naar de kinderen, broers en zussen.
Bijgewerkt maart 2025 met erfrechtelijke blooper van formaat, zie #6: Schols&Schols gebruikten in 2004 schijncitaat in weerwoord op kritiek Huijgen. |
Het smeuïg geschreven boekje ‘Voorkom ruzie bij de kist’ draait om erfrechtelijke bloopers. Een leuk idee dat hier in het kader van de leerzaamheid wordt nagevolgd. Met de profs Freek Schols en Bernard Schols in de hoofdrol (Radboud Universiteit, sectie Notarieel recht).
In een testament kunnen wensen worden vastgelegd voor de overgang van het eigen vermogen op zelfgekozen (rechts)personen. Maar niet elke wens is rechtsgeldig. Ze moeten passen binnen een in de wet genoemde uiterste wilsbeschikking, om ‘erfrechtelijke werking’ te hebben.
Bernard M.E.M. Schols gebruikt zijn titel als professor om inkomsten te genereren met eigen bedrijven. Het rechtsgebied erfrecht wordt in dat werk bezien vanuit het perspectief van notaris, estate planner en executeur. Op deelonderwerpen uitsluitend vanuit het perspectief van Schols. Kan onder de gegeven omstandigheden sprake zijn van wetenschappelijke onafhankelijkheid en objectiviteit? Is Schols daaraan gehouden?
Woorden als testament, uiterste wil, uiterste wilsbeschikking en wilsverklaring worden vaak door elkaar gebruikt. Veel mensen kennen de precieze betekenis en de verschillen niet. Daaronder de notaris en advocaat, met verstrekkende gevolgen.
Erfenis mee-eters is de nietsverhullende spotnaam die we bedachten voor mensen en beroepsgroepen die inkomsten genereren uit de nalatenschap van anderen Een bekende is de executeur-afwikkelingsbewindvoerder die werkt op basis van testamentaire bepalingen die de bedoeling …
Professor Van Mourik (erfrecht) wijst er op, dat je bij testament niet rechtsgeldig kunt bepalen hoe de nalatenschap na overlijden moet worden verdeeld. Omdat de wet deze optie niet kent.
In 2004 schreef prof. mr. W.G. Huijgen een richtinggevende juridische analyse van het wankele fundament onder de almachtige afwikkelingsbewindvoerder naar een model van notaris Bernard Schols. De kritiek is erkend door Schols en geldt nog steeds.
Wie heeft er belang bij een cursus erfrecht onder de titel “Zagen aan de poten van erfrechtelijke verkijgers”?
